Theo Leenders
geboren in Eisden in 1930 - overleden te Dilsen-Stokkem in 2019
Kunstenaar met liefde voor Lanklaar
Theo Leenders werd op 2 mei 1930 geboren in Eisden. Zijn familie was er na omzwervingen via Duitsland, waar ze werkten in de 'brikken en de krooten', na de Eerste Wereldoorlog beland. Zowel zijn vader als zijn grootvader vonden werk in de mijn. Theo was de jongste van vier kinderen. In 1931 verhuisde het gezin van de tuinwijk in Eisden naar de Zavel in Lanklaar. Het dorp en de omliggende natuur zouden later een blijvende plaats krijgen in zijn leven en zijn kunst.
Een passie die al vroeg begon
Op zeventienjarige leeftijd startte Theo met een vierjarige weekendopleiding hout- en marmerdecoratie aan de academie van Hasselt. Die opleiding was financieel alleen haalbaar omdat hij naast zijn werk in de mijn van Eisden ook in zijn vrije tijd bijverdiende.
Zijn gedrevenheid was groot. Zelfs tijdens zijn legerdienst bleef hij de lessen volgen. Hij offerde er regelmatig zijn weekendverlof voor op. Kunst was voor Theo geen vrijblijvende bezigheid, maar een passie waarvoor hij zich volledig inzette.
Een belangrijke inspiratiebron was kunstenaar René Simons. Doorheen de jaren groeide tussen beiden een hechte vriendschap. Hun gedeelde liefde voor hun heimat, Lanklaar, is duidelijk aanwezig in hun werk. Ook artistiek vonden ze elkaar, onder meer in het tekenen met ingekraste lijnen op een egaal zwart geschilderde ondergrond.
Een veelzijdig kunstenaar
Theo beperkte zich nooit tot één techniek. Hij schilderde met olieverf en aquarel en tekende met pastel, houtskool, pen en potlood. Daarnaast maakte hij ook etsen en linosneden.
Zijn vroegste werken, uit het einde van de jaren 1940 en het begin van de jaren 1950, ademen vaak een zekere somberte en zwaarmoedigheid. Later werd zijn kleurenpalet lichter en opgewekter, ongetwijfeld mede dankzij het huiselijke geluk dat hij vond.
De schoonheid van Lanklaar en zijn omgeving bleef gedurende zijn hele leven een van zijn belangrijkste inspiratiebronnen. De natuur, het landschap en vertrouwde plekken uit zijn geboortestreek keren telkens opnieuw terug in zijn oeuvre.
Ook tijdens vakanties bleef Theo tekenen. Nieuwe landschappen en indrukken legde hij vast in talloze tekeningen. En geen familiefeest of bijzondere gelegenheid ging voorbij zonder zijn creatieve bijdrage: Theo zorgde met plezier voor een passende illustratie op een uitnodiging, menukaart of ander familieaandenken.
Kunst in dienst van anderen
Theo zag zijn artistieke talent niet alleen als iets voor zichzelf. Hij stelde zijn kennis en vaardigheden graag ten dienste van anderen en van de gemeenschap.
Samen met René Simons verzorgde hij decors voor tal van toneelvoorstellingen. Wanneer hij eigen werk verkocht, ging de opbrengst steevast naar het missiewerk van Zuster Annie in Madagascar.
Ook voor restauratiewerken aan kerken en kapellen konden anderen op Theo rekenen. Hij stelde zijn vakkennis en artistieke ervaring graag ter beschikking wanneer dat het grotere geheel ten goede kwam.
Tekenen, een levensnoodzaak
Ook in Huize Lieve Moensens bleef tekenen voor Theo een dagelijkse bezigheid — en uiteindelijk zelfs een noodzaak. De gedachte dat hij niet meer zou kunnen tekenen, boezemde hem grote angst in.
Toen zijn zicht geleidelijk achteruitging, verwoordde hij dat zelf treffend:
“Als ik niet meer kan tekenen, dan hoeft het niet meer voor mij.”
Die uitspraak maakt duidelijk hoe diep kunst met zijn leven verweven was. Tekenen was voor Theo niet zomaar een hobby. Het was een manier om te kijken, te beleven, te herinneren en zijn omgeving vast te leggen.
Drijvende kracht binnen GHK De Vreedsel
Theo was stichtend lid van GHK De Vreedsel en een drijvende kracht binnen de vereniging. Hij schreef artikels en zorgde met zijn tekeningen en illustraties voor de visuele aankleding van het periodiek en verschillende publicaties.
Zijn liefde voor zijn geboortestreek en voor de schoonheid van de natuur vormt de rode draad doorheen zijn hele oeuvre.
Die liefde gaf hij aan ons door.
We zijn dankbaar dat we met Theo hebben mogen samenwerken.
Meer weten
Literatuur
Nic Merlo, Uit het fotoalbum van Theo Leenders, Periodiek De Vreedsel, jaargang 31 – april 2011 – pagina 4 – 17
Hommage aan Theo Leenders – uitgave GHK De Vreedsel 2023